
Meme Cerrahisi · Meme Şikâyetleri
Meme Başı Akıntısı
Meme başından gelen akıntının hangi özelliklerinin önemli olduğu, nedenleri, hangi durumlarda inceleme gerektiği ve tedavi seçenekleri anlatılır.
Meme başı akıntısı sık görülen bir şikâyettir ve çoğunlukla iyi huylu nedenlere bağlıdır. Değerlendirmede belirleyici olan akıntının kendiliğinden gelip gelmediği, tek taraflı olup olmadığı, kaç kanaldan geldiği ve rengidir. Kendiliğinden gelen, tek kanaldan çıkan, kanlı veya berrak su gibi akıntılar ayrıntılı inceleme gerektirir.
Meme başı akıntısı nedir?
Meme başı akıntısı, emzirme dönemi dışında meme başından sıvı gelmesidir. Sık görülür ve büyük çoğunluğu iyi huylu nedenlere bağlıdır.
Değerlendirmede akıntının kendisi kadar özellikleri önemlidir. Aşağıdaki başlıklar tabloyu iki gruba ayırır.
Endişe gerektirmeyen özellikler. İki memeden gelmesi, birden çok kanaldan çıkması, yalnızca sıkmakla ortaya çıkması ve süt, yeşilimsi veya koyu kahverengi renkte olması.
Ayrıntılı inceleme gerektiren özellikler. Kendiliğinden gelmesi, tek memeden olması, tek kanaldan çıkması, kanlı veya berrak su gibi olması, ele gelen bir kitleye eşlik etmesi ve ileri yaşta ortaya çıkması.
Bu ayrım tanı koymaz; hangi incelemenin yapılacağını belirler.
Süt gelmesi ne anlama gelir?
Emzirme dönemiyle ilgisi olmadan iki memeden süt gelmesi çoğunlukla süt hormonunun yükselmesine bağlıdır. Bu tablo ilaçlarla, tiroit bozukluklarıyla veya hipofiz bezindeki bir değişiklikle ilişkili olabilir. Değerlendirme kan tetkikleriyle yapılır.
Neden gelişir?
Akıntı, süt kanallarındaki bir değişiklikten veya hormonal bir nedenden kaynaklanır.
Sık görülen nedenler şunlardır:
- Süt kanalı içinde gelişen iyi huylu papillom
- Süt kanallarının genişlemesi ve içinde salgı birikmesi
- Fibrokistik değişiklikler
- Süt hormonunun yükselmesi
- Tiroit bezinin az çalışması
- Bazı ruhsal hastalık, mide ve tansiyon ilaçları
- Hormon içeren tedaviler
- Meme başının sık uyarılması veya sürtünmesi
- Emzirme döneminin yakın geçmişte sonlanmış olması
- Meme başı ve çevresindeki iltihabi tablolar
- Seyrek olarak kanal içinde gelişen kötü huylu değişiklikler
Kanlı akıntının en sık nedeni iyi huylu papillomdur. Buna rağmen kanlı akıntı her olguda incelenir.
Hangi belirtiler görülür?
Akıntının kendisi temel bulgudur. Değerlendirmede şu özellikler kaydedilir:
- Kendiliğinden mi geliyor, yoksa sıkmakla mı ortaya çıkıyor
- Tek memeden mi, iki memeden mi
- Tek kanaldan mı, birden çok kanaldan mı
- Rengi: kanlı, berrak, süt, sarımsı, yeşilimsi, kahverengi
- Miktarı ve sıklığı
- Ne kadar süredir devam ettiği
- Giysilerde iz bırakıp bırakmadığı
Eşlik edebilecek bulgular:
- Ele gelen kitle
- Meme başında içe çekilme veya biçim değişikliği
- Meme başı çevresinde kızarıklık, kabuklanma veya yara
- Memede ağrı ve gerginlik
- Koltuk altında şişlik
- Adet düzensizliği ve görme alanında değişiklik
Son iki bulgunun birlikte bulunması hormonal bir nedeni düşündürür ve ayrı değerlendirme gerektirir.
Ne zaman hekime başvurulmalı?
Şu durumlarda gecikmeden değerlendirme yapılmalıdır:
- Kanlı veya berrak su gibi akıntı
- Kendiliğinden gelen ve giysilerde iz bırakan akıntı
- Tek memeden ve tek kanaldan gelen akıntı
- Akıntıya ele gelen bir kitlenin eşlik etmesi
- Meme başında yeni gelişen içe çekilme veya yara
- Menopoz sonrası dönemde ortaya çıkan akıntı
- Erkeklerde görülen her akıntı
- Adet düzensizliği ve görme alanı değişikliğinin akıntıya eşlik etmesi
Akıntının süt renginde ve iki taraflı olduğu durumlarda da nedeni belirlemek için değerlendirme yapılır; bu tablo acil değildir ancak ertelenmemelidir.
Değerlendirme ve tedavi seçenekleri
Değerlendirme ayrıntılı sorgulamayla başlar. Kullanılan ilaçlar, adet düzeni, gebelik ve emzirme geçmişi kaydedilir. Ardından muayene yapılır; yöntem meme muayenesi sayfasında anlatılmıştır.
Muayenede akıntının hangi kanaldan geldiği belirlenmeye çalışılır. Meme başı çevresi saat yönünde tek tek değerlendirilir.
Görüntülemede ultrason ilk tercihtir; kanal genişlemesini ve kanal içi yapıları gösterir. Yaşa göre mamografi eklenir. Seçilmiş olgularda manyetik rezonans görüntüleme veya kanalın görüntülenmesine yönelik incelemeler kullanılır.
Süt gelmesi tablosunda kan tetkikleri istenir; süt hormonu ve tiroit fonksiyonları değerlendirilir.
Şüpheli bulgu saptandığında meme biyopsisi ile doku tanısı konur.
Yaklaşım seçenekleri şunlardır:
İzlem. İki taraflı, birden çok kanaldan gelen ve incelemede bulgu saptanmayan akıntılarda tercih edilir. Meme başının uyarılmaması önerilir.
Nedene yönelik tedavi. İlaca bağlı tablolarda ilgili hekimle birlikte ilaç gözden geçirilir. Tiroit bozukluğu veya hormonal neden saptanırsa buna yönelik tedavi planlanır.
İltihabi tabloların tedavisi. Meme başı çevresindeki enfeksiyon tablolarında ilgili tedavi uygulanır; ayrıntılar mastit ve meme enfeksiyonu sayfasındadır.
Cerrahi. Tek kanaldan gelen, ısrarlı ve nedeni belirlenemeyen akıntılarda ilgili kanal bölümünün çıkarılması değerlendirilir. Bu işlem hem şikâyeti giderir hem de doku tanısı sağlar.
Sonuç kişiden kişiye değişir ve muayene olmadan öngörülemez. Bu nedenle sayfada sonuç taahhüdü verilmez. Değerlendirme için iletişim sayfasından randevu alabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Her akıntı ciddi midir?
Hayır. İki memeden, birden çok kanaldan gelen ve ancak sıkmakla ortaya çıkan akıntılar çoğunlukla iyi huyludur. Önemli olan kendiliğinden gelen, tek taraflı ve tek kanaldan olan akıntılardır.
Hangi renk önemlidir?
Kanlı ve berrak su gibi akıntılar öncelikli olarak incelenir. Süt, yeşilimsi, sarımsı ve koyu kahverengi akıntılar çoğunlukla iyi huylu nedenlere bağlıdır.
Sıkarak kontrol etmeli miyim?
Hayır. Meme başının sık sıkılması akıntının sürmesine yol açar ve tabloyu yanıltır. Kendiliğinden gelen akıntı önemlidir; zorlayarak elde edilen sıvı değildir.
Emzirme dönemi bittiği hâlde süt gelmesi normal mi?
Emzirme sonrası bir süre süt gelmesi olağandır. Uzun süre devam ediyorsa veya emzirme öyküsü yokken görülüyorsa hormon düzeyleri değerlendirilir.
İlaçlar akıntı yapar mı?
Yapabilir. Bazı ruhsal hastalık ilaçları, mide ilaçları, tansiyon ilaçları ve hormon içeren tedaviler süt hormonunu yükseltebilir. Kullandığınız ilaçları mutlaka bildirin.
Erkeklerde akıntı olur mu?
Olur ve daha dikkatli değerlendirilir. Erkeklerde meme başı akıntısı seyrektir; bu nedenle her olguda muayene ve görüntüleme yapılır.
Hangi incelemeler yapılır?
Muayeneye ek olarak ultrason yapılır. Yaşa göre mamografi eklenir. Gerektiğinde kan tetkikleri, kanal görüntülemesi ve doku tanısı gündeme gelir.
Ameliyat gerekir mi?
Her olguda gerekmez. Tek kanaldan gelen ve inceleme sonucunda nedeni belirlenemeyen ısrarlı akıntılarda ilgili kanal bölümünün çıkarılması değerlendirilir.
Yazan ve tıbbi olarak gözden geçiren: Op. Dr. Güneş Tekten — Genel Cerrahi, İstanbul
Son gözden geçirme: · Bir sonraki gözden geçirme: 2027-08
Site editörü: mail@gunestekten.com · Editoryal politikamız
Kaynaklar
Randevu
Buradaki bilgiler geneldir. Sizin durumunuzda ne anlama geldiği muayene ve gereken tetkiklerden sonra netleşir. Varsa önceki tetkik ve raporlarınızı yanınızda getirin.