Anal HPV Enfeksiyonu

Anal HPV enfeksiyonu nedir?

İnsan papilloma virüsü, deri ve mukoza hücrelerini tutan bir virüs ailesidir. Yüzden fazla türü tanımlanmıştır.

Bu virüsün makat bölgesindeki deri ve mukozaya yerleşmesine anal HPV enfeksiyonu denir. Cinsel yolla bulaşan en yaygın enfeksiyonlardan biridir.

Virüs türleri iki grupta ele alınır:

Düşük riskli türler. Siğil oluşumuna yol açar. Kansere dönüşme eğilimi taşımaz.

Yüksek riskli türler. Siğil yapmayabilir. Uzun süre kalırsa hücrelerde değişime yol açabilir.

Bağışıklık sistemi enfeksiyonu çoğunlukla iki yıl içinde temizler. Sorun virüsün yıllarca kalıcı olduğu durumlarda ortaya çıkar.

HPV neden çoğu kişide fark edilmez?

Virüs hücre içine yerleşir ve doku görünümünü çoğunlukla bozmaz. Ağrı, akıntı ya da kaşıntı gibi bir uyarı vermez.

Bu nedenle kişi enfeksiyonu taşıdığını bilmez ve farkında olmadan bulaştırabilir. Bulgu ortaya çıktığında enfeksiyon çoğunlukla uzun süredir vardır. Sessiz seyir, risk taşıyan kişilerde taramanın önemini artırır.

Neden gelişir?

Enfeksiyonun nedeni virüsün kendisidir. Ancak virüsün kalıcı olmasında kişiye ait etkenler rol oynar.

Bilinen risk etkenleri şunlardır:

• Cinsel eş sayısının fazla olması
• Prezervatifsiz cinsel ilişki
• Bağışıklık sisteminin baskılanması
• HIV ile birlikte yaşama
• Organ nakli sonrası kullanılan ilaçlar
• Uzun süreli kortizon kullanımı
• Sigara kullanımı
• Daha önce başka bölgede HPV enfeksiyonu geçirmiş olmak
• Rahim ağzında hücre değişimi saptanmış olması

Risk etkeni taşımak hastalığın gelişeceği anlamına gelmez. Aynı biçimde, hiçbir risk etkeni taşımayan kişilerde de enfeksiyon görülebilir.

Bulaş yalnızca cinsel birleşmeyle olmaz. Deri teması da yeterlidir. Bu nedenle enfeksiyon geniş bir kesimde bulunur.

Hangi belirtiler görülür?

Enfeksiyon çoğunlukla sessizdir. Bulgular virüsün yol açtığı doku değişimiyle ortaya çıkar.

Görülebilecek bulgular:

• Makat çevresinde küçük ve pürüzlü kabartılar
• Kabartıların zamanla çoğalması
• Makat çevresinde kaşıntı
• Makat çevresinde ıslaklık hissi
• Silinme sırasında az miktarda kanama
• Makatta yabancı cisim duygusu
• Dışkılama sırasında rahatsızlık
• Makat çevresinde yanma
• Çoğu kişide hiçbir belirti bulunmaması

Bulguların bulunmaması enfeksiyonun olmadığını göstermez. Bu ayrım ancak inceleme ile yapılır.

Bu bulguların hiçbiri tek başına tanı koydurmaz. Aynı bulgular basur ve makat çatlağında da görülür.

Ne zaman hekime başvurulmalı?

Şu durumlarda gecikmeden değerlendirme yapılmalıdır:

• Makat çevresinde yeni ortaya çıkan kabartılar
• Kabartıların hızla büyümesi veya çoğalması
• Makat çevresinde geçmeyen kaşıntı ve ıslaklık
• Dışkıda veya silinme sırasında kan görülmesi
• Makatta geçmeyen ağrı ve dolgunluk hissi
• Bağışıklığı baskılayan bir hastalık ya da ilaç kullanımı
• Eşinde HPV ile ilişkili bir bulgu saptanması

Sertleşmiş, yara hâline gelmiş ve kanayan bir kabartı ivedi değerlendirme gerektirir. Bu görünüm ileri inceleme nedenidir.

Rahim ağzında hücre değişimi saptanan kişilerde makat bölgesi de gözden geçirilir. İki bölge aynı virüs türlerini paylaşabilir.

Değerlendirme ve tedavi seçenekleri

Değerlendirme ayrıntılı öyküyle başlar. Bağışıklık durumu, kullanılan ilaçlar ve önceki HPV bulguları kaydedilir.

Muayenede makat çevresi ve makat kanalı incelenir. Kabartıların sayısı, yerleşimi ve görünümü not edilir.

Tarama önerilen kişilerde makat bölgesinden hücre örneği alınır. Bulgu saptandığında büyüteçli inceleme yapılır ve gerektiğinde doku örneği alınır.

Yaklaşım seçenekleri şunlardır:

İzlem. Bulgu vermeyen ve düşük riskli olgularda tercih edilir. Belirli aralıklarla yeniden değerlendirme planlanır.

Siğillerin tedavisi. Görülen kabartılar için bölgesel ilaç, koterizasyon ya da cerrahi çıkarma uygulanır. Ayrıntılar makat siğilleri sayfasındadır.

Hücre değişimlerinin tedavisi. İnceleme sonucunda ileri hücre değişimi saptanırsa bölgesel girişim planlanır.

Düzenli tarama. Risk taşıyan kişilerde belirli aralıklarla tekrarlanır. Amaç değişimi erken dönemde yakalamaktır.

HPV aşısı. Virüsün sık görülen türlerine karşı koruma sağlar. Yaş ve şema hekim tarafından belirlenir.

Sigaranın bırakılması. Virüsün kalıcı olma olasılığını azaltır. Her hastada önerilir.

Eşin değerlendirilmesi. Bulgu saptanan kişilerde eşin de incelenmesi önerilir.

Genital bölgedeki bulgular da aynı virüs ailesine bağlıdır. Ayrıntılar genital siğiller sayfasında anlatılmıştır.

Sonuç kişiden kişiye değişir ve muayene olmadan öngörülemez. Bu nedenle sayfada sonuç taahhüdü verilmez. Değerlendirme için iletişim sayfasından randevu alabilirsiniz.

Sık sorulan sorular